Loterie Indochinoise 1935: tờ vé bốn thứ tiếng của ba nước
Năm 1935, chính quyền thuộc địa Pháp lập xổ số Đông Dương phát hành chung cho Việt Nam, Campuchia và Lào. Lần đầu tiên xổ số ở xứ này có một hệ thống đứng sau.
Năm 1935, chính quyền thuộc địa Pháp lập Loterie Indochinoise — xổ số Đông Dương, phát hành chung cho Việt Nam, Campuchia và Lào. Lần đầu tiên xổ số ở xứ này có một hệ thống đứng sau thay vì chỉ là những đợt quyên góp lẻ tẻ.
Từ đợt lẻ thành hệ thống
Trước 1935, xổ số ở Đông Dương vẫn chạy theo lối cũ: ai cần tiền thì xin phép mở một đợt, xong rồi thôi. Nhà thờ, trường học, hội chợ — mỗi nơi một kiểu, không có đầu mối chung.
Loterie Indochinoise thay đổi điều đó. Đây là tổ chức có tên, có bộ máy, phát hành đều đặn, quay thưởng ở một nơi cố định.
Nơi ấy là Hà Nội — thủ phủ của Liên bang Đông Dương thuộc Pháp.
Giá vé và giải thưởng
Vé bán 1 đồng bạc Đông Dương một tờ. Giải cao nhất lên tới 10.000 đồng bạc, kèm nhiều giải nhỏ hơn cho những người trúng khác.
Khoảng cách một ăn mười nghìn ấy là thứ làm nên sức hút. Với phần lớn dân chúng thời đó, mười nghìn đồng bạc là con số nằm ngoài mọi tưởng tượng về một đời người làm công.
Ban đầu mỗi năm chỉ quay một lần. Nhưng người mua ngày càng đông, nên số kỳ quay tăng dần lên bốn lần một năm.
Tờ vé bốn thứ tiếng
Chi tiết thú vị nhất của Loterie Indochinoise nằm ngay trên mặt tờ vé.
Vì phát hành chung cho cả ba nước, tờ vé in bốn thứ tiếng: Pháp, Việt, Hoa và Khmer. Một mảnh giấy nhỏ chứa cùng lúc bốn hệ chữ viết khác nhau.
Hình in trên vé thường là công trình kiến trúc hoặc biểu tượng văn hóa của các xứ thuộc địa. Nhìn lại bây giờ, những tờ vé ấy gần như một bộ sưu tập hình ảnh Đông Dương thu nhỏ.
Kết thúc năm 1944
Loterie Indochinoise chạy được gần một thập kỷ.
Năm 1944, giữa lúc Thế chiến thứ hai lan tới Đông Dương và quân Nhật chiếm đóng, hệ thống này dừng lại. Bất ổn chính trị khiến việc tổ chức một kỳ xổ số xuyên ba nước không còn khả thi.
Nhưng mô hình thì không mất. Sau 1945, khi đất nước chia hai miền với hai thể chế khác nhau, cả hai bên đều dựng lại xổ số theo cách riêng của mình — và đó là lúc khái niệm xổ số kiến thiết ra đời.
Nguồn tham khảo
Trang chủ | Chuyện Số & Vận | Lịch sử vé số
Vui lòng bật JavaScript để sử dụng đầy đủ tính năng.